Gemeentebestuur betreurt nieuwe besparingen bij De Lijn

Vanaf woensdag 1 juli worden verschillende buslijnen in onze gemeente aangepast en deels teruggeschroefd. Het gemeentebestuur betreurt deze volgende besparingsronde in een lange reeks en vraagt duidelijke garanties voor de bereikbaarheid van alle inwoners. Ook binnen de Vervoerregio Kempen werd het besparingsvoorstel unaniem negatief geadviseerd. De Kempense gemeenten vragen om het recent ingevoerde vervoersplan eerst volledig uit te rollen en pas in 2027 grondig te evalueren.

De plannen voorzien dat verschillende lijnen sterk worden teruggeschroefd:

• Lijn 1 (Centrum Express) rijdt vandaag tussen het station van en naar Rauw, via Ginderbuiten. De lijn bedient daarbij ook het Zilvermeer en Sunparks Kempense Meren. Volgens de nieuwe plannen wordt de bedieningsduur ingekort op zaterdag, en op zondag zou deze lijn niet rijden. Vooral dat wegvallen van de zondagbediening en de inkorting op zaterdag baart zorgen, omdat lijn 1 onder meer onze recreatiegebieden bedient.
• Lijn 2 (Centrum Express – verbinding tussen station en Millegem/Achterbos) zorgt vandaag voor een vaste ontsluiting van het Centrum en verschillende gehuchten en woongebieden. Volgens de nieuwe plannen zal deze lijn op weekdagen enkel in de ruime spits rijden. Tijdens het weekend zou deze lijn niet rijden. Het blijft onduidelijk hoe de bereikbaarheid van het Centrum structureel gegarandeerd blijft, en welke haltes behouden of geschrapt worden.
• Lijn 47 (verbinding richting Turnhout) verbindt onze gemeente met Turnhout en omliggende gemeenten. Het traject tussen het station en Ginderbroek zou vervallen op deze lijn en overgenomen worden door lijn 1. Aan de frequentie en bedieningsduur van lijn 47 wijzigt verder niets.

De aansluitingen aan het station blijven behouden. Daarnaast zal lijn 1 aansluiten op lijn 47 zodat Ginderbroek een overstapmogelijkheid behoudt.

Onvoldoende duidelijkheid over nieuwe trajecten

Voor lijn 1 wordt gesteld dat Ezaart en Millegem beter bediend zullen worden. Intussen bezorgde De Lijn bijkomende informatie over trajecten en haltes. Toch blijven er vragen over de concrete impact op bereikbaarheid en overstapmogelijkheden voor onze inwoners. Voor lijn 2 blijft de beperking tot de ruime spits op weekdagen en het volledig wegvallen in het weekend een belangrijke bezorgdheid.

Geen compensatie voor eerdere verliezen

De voorgestelde wijzigingen komen bovenop eerdere ingrepen van de voorbije jaren. De eerdere afschaffing van de rechtstreekse verbinding Lommel – Mol – Geel had al een grote impact. Die lijn zorgde voor een sterke onderlinge verbinding tussen drie centrumsteden met samen ongeveer 110.000 inwoners, met belangrijke banden op vlak van onderwijs, zorg, werk en handel. Ook verschillende gehuchten verloren daarbij hun vaste verbinding met het Centrum en werden aangewezen op flexvervoer.

Inwoners van vooral Gompel, Wezel en Ezaart zagen hun vaste busverbindingen sterk afnemen of verdwijnen. Haltes werden geschrapt, overstappen namen toe en reistijden werden langer. Voor sommige trajecten werd de trein als alternatief naar voren geschoven, maar dat leidt in de praktijk tot bijzonder lange reistijden en zelfs onrealistische overstappen.

Tot op vandaag zijn er geen structurele verbeteringen gekomen die deze verliezen compenseren. Het gemeentebestuur stelt vast dat de nieuwe besparingen opnieuw wegen op dezelfde inwoners en dat een volwaardige heropbouw van het netwerk uitblijft.

Impact op verbindingen met Geel, Lommel en Leuven

Zo leeft sterk de vrees dat er in de toekomst een knip komt in de verbinding Geel – Leuven. Reizigers uit onze gemeente zouden dan drie bussen moeten nemen om het UZ Gasthuisberg te bereiken. Omdat er geen rechtstreekse treinverbinding met Leuven bestaat, dreigt de bereikbaarheid van het universitair ziekenhuis ernstig bemoeilijkt te worden.

Negatief advies binnen de Vervoerregio Kempen

Tijdens de samenkomst van de Vervoerregio Kempen werd het besparingsvoorstel zowel procesmatig als inhoudelijk unaniem afgekeurd. De vervoerregioraad stelt dat het openbaarvervoerplan in de Kempen nooit volledig werd uitgerold en dus nooit de kans kreeg om zijn waarde te bewijzen. Volgens de regio komt deze nieuwe ingreep neer op een dubbele besparing, omdat ook eerder beloofde uitbreidingen worden bevroren of geschrapt.

Daarnaast waarschuwt de vervoerregioraad voor een verdere toename van vervoersarmoede en voor negatieve effecten op de doelstelling rond modal shift. Ook het ontbreken van een geïntegreerd ticketsysteem tussen bus en trein maakt overstappen minderwaardig als alternatief.

Het gemeentebestuur vraagt om bij verdere beslissingen voor onze gemeente rekening te houden met:

• Onze centrumfunctie binnen de regio
• De sterke verwevenheid met Geel en Lommel
• Het ontbreken van een rechtstreekse treinverbinding met Leuven
• De dringende nood aan transparante en volledige informatie over trajecten, haltes en frequenties
• De maatschappelijke rol van openbaar vervoer als basisvoorziening

Openbaar vervoer is een basisvoorziening

Openbaar vervoer is meer dan een economische oefening. Het speelt een cruciale rol in de strijd tegen vervoersarmoede en sociale uitsluiting. Wanneer verbindingen buiten de spits verdwijnen, worden vooral ouderen, jongeren, mensen zonder wagen en andere kwetsbare groepen getroffen. In een uitgestrekte gemeente zoals de onze heeft dat een grote impact.

De vervoerregioraad vraagt de Vlaamse regering bovendien om in 2026 en 2027 geen bijkomende besparingen op te leggen aan De Lijn die het aanbod verder aantasten. Eerst moet het vernieuwde netwerk voldoende tijd krijgen om zich te stabiliseren en geëvalueerd te worden.