“Aangepaste dienstverlening De Lijn is menselijk drama. Méér geld nodig voor busvervoer in onze regio”

De gemeenteraad keurde op maandag 25 maart unaniem een motie goed waarbij we bij De Lijn en de Vlaamse overheid aandringen om dringend het busaanbod in onze gemeente uit te breiden. Hiervoor zijn extra financiële middelen nodig. Zo vragen we met grote prioriteit om de geschrapte buslijn 84 (Geel – Mol – Lommel) opnieuw in te voeren. Iedere extra dag met de huidige dienstverlening vinden er menselijke drama’s plaats in onze gehuchten. Het fors gedaalde busaanbod treft rechtstreeks onze meest kwetsbare inwoners. Van de talrijke beloftes die bij de lancering van het decreet basisbereikbaarheid werden gedaan, kwam weinig tot niets terecht. De specifieke aard van onze gemeente met een Centrum, 11 verschillende gehuchtskernen én een treinstation maakt - bizar genoeg - van onze gemeente één van de grootste slachtoffers in dit verhaal.

De verhalen die we vrijwel dagelijks ontvangen, zijn schrijnend. Ouderen die niet of moeizaam bij de dokter, in het ziekenhuis of op de markt geraken. Mensen met een beperking die in een sociaal isolement belanden. Leerlingen die niet tijdig op school geraken. Werknemers die dreigen van job te moeten veranderen. Voor elk van deze situaties hebben we meerdere getuigenissen van onze inwoners. De wijzigingen aan het busaanbod die begin dit jaar ingingen, betekenen voor onze gemeente dan ook een forse achteruitgang.

Samen de strijd aangaan

Naast de talrijke reacties die het gemeentebestuur rechtstreeks ontving, danken we ten zeerste Buurtwerk Wezel, OKRA Rauw, het dorpsteam van Gompel, de seniorenraad, de KSOM-scholen en Lidwina. Zij hielden en houden de vinger aan de pols én organiseerden verschillende initiatieven, waaronder bevragingen en het verzamelen van getuigenissen. Ieders grote vrees? Samen met het wegvallen van de buslijnen dreigen ook de klachten langzaam te verdwijnen. Het sociaal isolement en de mobiliteitsproblemen voor bijzonder kwetsbare doelgroepen zullen evenwel blijven en verergeren. De gemeenteraad en deze partners engageren zich via deze motie om de strijd voor een beter busaanbod in onze gemeente gezamenlijk te blijven voeren. 

Flexbus is ontoereikend

De alternatieve Flexbus die De Lijn aanreikt om wegvallend busvervoer te compenseren, is ruim ontoereikend. Busvervoer reserveren biedt geen enkele zekerheid of flexibiliteit, zeker niet voor de terugrit. Het systeem bevat te veel beperkingen, waardoor reistijden met een factor twee, drie tot zelfs vier toenemen. Als een reisweg überhaupt al mogelijk is.

Treinparallel geen alternatief

De zogeheten ‘treinparallel’ die wordt gebruikt om het schrappen van de vroegere buslijn 84 te motiveren, staat in schril contrast met de realiteit. Een inwoner van Ezaart die in het ziekenhuis van Geel moet zijn, heeft in de praktijk niets aan de trein tussen Mol en Geel. De effectieve reistijd met het huidige openbaar vervoer verdriedubbelt of verviervoudigt in vergelijking met vroeger. De combinatie van bus en trein maakt de prijs bovendien duurder. De vroegere buslijn 84 die het ziekenhuis van Mol en Geel rechtstreeks met elkaar verbond, bestaat gewoonweg niet meer.

Gehuchtverbindingen

Voor een gemeente met een Centrum én 11 verspreide gehuchten is de verbinding met het Centrum van essentieel belang. De puike reizigerscijfers van buslijnen 1 en 2 – onze zogeheten Centrum Express – bewijzen de behoefte hieraan. Deze lijnen rijden met een constante uurfrequentie tussen het Centrum en Rauw, Ginderbuiten en Sluis (Lijn 1) of Millegem en Achterbos (Lijn 2).

Door het behouden van deze specifieke lijnen in het nieuwe vervoersplan bevestigt De Lijn het belang van deze gehuchtverbindingen. Door het laten wegvallen van buslijn 84 (Lommel – Mol – Geel) staan de gehuchten Wezel, Gompel en Ezaart volledig in de kou. Zij verloren hun frequente uurverbinding van en naar het Centrum. Het wordt zelfs erger: een nieuwe buslijn (Lijn 83) rijdt nog wel via Balen-Wezel naar het station van Mol, maar dan wel via een lange omweg langs Balen en de filegevoelige Molderdijk. Tussen Mol en Balen bestaat evenwel al veel langer een frequente buslijn (deze werd behouden) én er is een uitstekende treinverbinding. Als quick-win vragen we – samen met de inwoners van Gompel en Wezel – dan ook om het traject van buslijn 83 te wijzigen. Zo maakt deze opnieuw een logische en snelle verbinding met het Centrum via Mol-Wezel en Gompel.

Andere strijdpunten

Het wegvallen van buslijn 84 én een andere route voor de nieuwe Lijn 83 vormen onze belangrijkste en eerste strijdpunten met de grootste impact. Daarnaast vragen we nog andere aanpassingen:

• Meer dan 100 werknemers van maatwerkbedrijf Lidwina komen door de nieuwe uurregeling (Lijn 209) dagelijks te laat op het werk of geraken aan het einde van de werkdag niet tijdig aan het station voor verdere aansluitingen. Ook voor hen vragen we structurele oplossingen. Het is schrijnend dat specifiek deze bijzondere doelgroep van werknemers zo zwaar wordt getroffen.
• De aansluitingen tussen Lijn 98 en Lijn 23 in Meerhout is onvoldoende, waardoor veel reizigers van en naar Mol deze verbinding missen. Datzelfde geldt voor de aansluiting van Lijnen 83 en 80 in Lommel.
• Door de gewijzigde dienstverlening zitten meer dan vroeger bepaalde bussen op spitsmomenten overvol. Dit leidt tot comfort- en veiligheidsproblemen. Overvolle bussen stoppen bovendien niet langer aan volgende haltes om extra reizigers op te pikken, waardoor deze wachtenden letterlijk en figuurlijk in de koude blijven staan.

Voelen ons bekocht met eindresultaat

Samen met 27 andere stads- en gemeentebesturen was het gemeentebestuur  - naast de Vlaamse overheid en De Lijn - deelnemer aan de vergaderingen van de Vervoersregio Kempen. Wanneer we terugblikken op het afgelegde overleg- en beslissingstraject, dan voelen we ons bekocht. Aanvankelijk werd gestart met mooie beloftes omtrent basisbereikbaarheid. Het zou allemaal beter worden. Bij het stapsgewijs invullen van het plan lag eerst de focus op de zogeheten regionale kernlijnen. Al onze terechte vragen en eisen omtrent de gehuchtsverbindingen werden steeds maar opgeschoven naar een latere fase, waarbij ze uiteindelijk en finaal belandden in het bakje van… de ontoereikende Flexbus. De oorzaak? Er was geen enkele euro extra voorzien voor Kempense buslijnen, alle vervoersbehoeftes moesten met hetzelfde budget door De Lijn worden ingevuld.